Het Coversbos, hier om de hoek, door de seizoenen (8)

We zijn het jaar rond

en beginnen 
weer aan de herfst

er zijn volop paddenstoelen

de laatste bloemen die nog bloeien

een bronstige ree

de duttende reiger

de regen die alles grijzer maakt

de bladeren vallen

de kleuren veranderen

de zon staat laag
op ons gewone rondje
door het Corversbos.

De wetenschappers zijn enthousiast over de geest en hersenen van -one- in diepe meditatie.

Tijdens de meerdaagse stilte retraites

gaat de dagelijkse Dhammatalk over de leringen van de Boeddha.

Tijdens de liefdevolle vriendelijkheid meditaties wordt je door de Jhāna’s gevoerd en staan Dependent Origination en de 6 R’s centraal.

Voor het ontbijt doe je lange, stevige wandelmeditaties.

Gedurende de gehele retraite is  -one- je mentor en gids.

Voor mij is het bijzonder dat ik, als relatieve buitenstaander bij het boeddhisme, me toch zo sterk verbonden voel met Koen en zijn boeddhistisch leraar.

Ik luister graag naar hun gesprekken over de leringen van de Boeddha, de liefdevolle vriendelijkheid meditatie, Dependent Origination  en de 6 R’s.

In het dagelijks leven van Koen en mij staan de 5 precepts centraal waarin het gaat om je te onthouden van:
1. Het doden of met opzet schaden van levende wezens
2. Het nemen van datgene wat niet je gegeven is
3. Seksueel wangedrag
4. Het spreken van leugens, roddelen, zinloos geklets, lasterlijke en harde spraak
5. Het nemen van bedwelmende middelen, zoals alcohol en drugs.

Deze 5 precepts zijn al in mijn leven door mijn christelijke opvoeding, mijn werk bij Humanitas en door meerdere persoonlijke keuzes.

Ook willen Koen en ik samen een bewust, aandachtig en verantwoordelijk leven waarin we zorgvuldig omgaan met onszelf, met anderen en onze leefomgeving.

Ik zou het zelf een bewuste, groene, duurzame, minimalistische en realistische leefstijl willen noemen.

Daarbij komt dat de boeddhistische gedachte, dat ‘alles tijdelijk is’, dat ‘alles onpersoonlijk is’, dat ‘je verlangen naar’ een ketenreactie geeft van oorzaak en gevolg en dat ‘er lijden is’, aansluit bij mijn mensbeeld. 

Mijn mensbeeld helpt mij om, op een niet veroordelende manier, te kijken naar de goede redenen die iemand heeft om te worden zoals hij of zij nu is. Ik wil de ander respecteren en het eventuele gedrag en zijn/haar reacties niet persoonlijk nemen. Ik geloof dat ieder mens, ondanks zijn soms kwetsende en kwetsbare levensomstandigheden, er het beste van probeert te maken.

Dan waren er nog twee lange en bijzondere dagen 

met veel zitten, wachten en hangen

voor Koen en mij.

-one- had het druk met mediteren voor een onderzoek naar de effecten van meditatie op de geest en hersenen.

Een lange dag op het Cognitie en Plasticiteit Lab van de VU 

en een tweede dag op het Behavioural Science Lab van de UvA 

waar -one- aan nog meer touwtjes werd gelegd.

Delson bezoekt Nederland, geeft stilteretraites, doet Dhamma Talks en maakt lange wandelingen met Koen

Delson is in Nederland
hij geeft stilteretraites
doet Dhamma Talks
en maakt lange wandelingen met Koen.

Delson is vergevorderd in meditatie
doorloopt de Jhānas naar ‘nietsheid’
schrijft boeken over de originele leringen van de Boeddha
en is de leraar van Koen.

Op hun lange wandelingen
onderwijst hij Koen

over nibbana
de dhamma
de originele sutta’s van de Boeddha
ze lopen het pad naar inzicht
de weg naar rust
maken de oversteek naar de andere oever.

Bij al die lange wandelingen
volg ik 
gewoon op de fiets.

Ze praten  
over techniek, websites, zichtbaarheid
van de Suttavada Foundation
het bereik via sociale media
voor de online retraites
en de bijeenkomsten via zoom.

Delson kent Nederland nog niet
dus laten we hem
er een klein beetje van zien.

We bezoeken onze moeders

en laten de kleinste
kennismaken met 
stilte en rust. 

Er wordt veel gemediteerd
waarbij de liefdevolle-vriendelijkheidsmeditatie
centraal staat.

Liefdevolle-vriendelijkheid meditatie:
Je begint de eerste tien minuten van de meditatie van liefdevolle vriendelijkheid met het sturen van vriendelijke gedachten naar jezelf. Begin met het terugdenken aan een moment waarop je gelukkig was. Wanneer het gevoel van geluk opkomt, is dit als een warme gloed in het centrum van de borstkas.

Zodra dit gevoel opkomt, maak je een zeer oprechte wens voor jouw eigen geluk. “Mag ik gelukkig zijn”… “Mag ik vreugdevol zijn”… “Mijn wens is vreedzaam en kalm te zijn”… “Moge ik vrolijk en vriendelijk zijn”, enz. Maak een oprechte, betekenisvolle wens. Voel de wens in je hart.

Het sleutelwoord is hier ‘oprecht’. Als de wens niet oprecht is, dan zal het een mantra worden. Een betekenisloze zin die automatisch wordt herhaald, zonder dat die een werkelijke betekenis voor jou heeft. Je herhaalt dan oppervlakkig een zin terwijl je aan andere zaken denkt.

Het is heel belangrijk dat wat je jezelf toewenst echt betekenis voor jou heeft en dat het jouw gehele, onverdeelde aandacht krijgt. Voel deze wens, breng hem in je hart en straal. Herhaal de wens niet voortdurend maar herhaal de wens voor jouw eigen geluk pas wanneer het gevoel van liefdevolle vriendelijkheid begint te vervagen.

Vervolgens stuur je een oprechte wens naar een spirituele vriend of vriendin. Dit is iemand die je kent, respecteert en waardeert, die leeft, iemand die je niet seksueel aantrekkelijk vindt en geen familie is.  Dit doe je gedurende de rest van de meditatie waarbij je minimaal 30 minuten zit.

 

Het Coversbos, hier om de hoek, door de seizoenen (6)

Natuurlijk 
lijkt het

alsof ik 

alleen maar naar Koen speur.

Niets is minder waar.

Het eerste wat ik doe
is naar de lucht kijken.

Ik ben namelijk
een mooi weer
fietser

die altijd op zoek is

naar mooie plaatjes

beestenspul

op 
ons rondje

door

het Corversbos.

Het Coversbos, hier om de hoek, door de seizoenen (4)

De  zomer is volop
losgebarsten
in het Corversbos.

Het grote huis
is verscholen
in het groen

en alleen zichtbaar
wanneer ik Koen
vraag

om zich een beetje 
klein te maken.

Er is veel bos
te verkennen.

Ik kom

op de onmogelijkste
plekken

door maar gewoon
achter Koen
aan te gaan.

Wat Olifantenpaadjes en Neuroscience te maken met mijn werk als Professional Organizer of opruimcoach?

In mijn werk als Professional Organizer of opruimcoach merk ik dat mensen best wel willen veranderen, zich aan willen passen of iets nieuws willen. Zeker wanneer ze na een eerste opruimsessie het gevoel hebben dat het fijn is om spullen te organiseren, op te ruimen, een eerste slag naar verduurzaming te maken en overzicht te hebben maar dan toch blijkt het veranderen naar ‘nieuw’ gedrag moeilijk te zijn, zelfs wanneer nieuwe gewoonten het verschil kunnen betekenen tussen een rustig tevreden leven en een onrustig ontevreden leven.

In het artikel ‘The Neuroscience of Leadership‘ komt naar voren dat wetenschappers de afgelopen twee decennia een beter beeld hebben gekregen van menselijke gedragsverandering door de integratie van psychologie en neurowetenschappen:

“Een eerste bevinding heeft te maken met de aard van het menselijk geheugen en de relatie met bewuste aandacht. Het werkgeheugen – het ‘houdgebied’ van de hersenen, waar waarnemingen en ideeën eerst kunnen worden vergeleken met andere informatie wordt vaak ingeschakeld wanneer mensen iets nieuws tegenkomen. Wanneer je een nieuw product in een supermarkt schap ziet liggen en de voordelen rationeel vergelijkt met een product dat je al gebruikt, is het je werkgeheugen dat de nieuwe informatie opneemt en vergelijkt met de oude. Dit soort geheugen activeert de prefrontale cortex, een energie-intensief deel van de hersenen.

De basale ganglia daarentegen worden aangeroepen door routinematige, vertrouwde activiteiten, zoals het plaatsen van een vaak gekocht product in een supermarktkarretje zonder er bewust op te letten, en misschien zonder zich later te herinneren dat je het hebt uitgekozen. Dit deel van de hersenen, dat zich in de buurt van de kern bevindt, is waar neurale circuits van langdurige gewoonte worden gevormd en vastgehouden. Het vereist veel minder energie om te functioneren dan het werkgeheugen, deels omdat het eenvoudig gedrag van hersenmodules naadloos met elkaar verbindt die al zijn gevormd door uitgebreide training en ervaring.’

De tweede reden waarom verandering moeilijk is, heeft betrekking op het basis functioneren van de hersenen. Menselijke hersenen hebben een bijzonder sterk vermogen ontwikkeld om te detecteren wat neurowetenschappers ‘fouten’ noemen: waargenomen verschillen tussen verwachting en werkelijkheid. Wanneer een kind (of een volwassene, wat dat betreft) een zoet smakende traktatie wordt beloofd en vervolgens ontdekt dat het zout of bitter smaakt, zenden de hersenen sterke signalen uit die veel energie verbruiken, en verschijnen in beeldvormingstechnologie als dramatische uitbarstingen van licht . Edmund Rolls illustreerde dit voor het eerst aan de universiteit van Oxford in de vroege jaren tachtig, met een onderzoek met apen. Dr. Rolls ontdekte dat “fouten” in de omgeving intense uitbarstingen van neuraal vuren veroorzaakten, aanzienlijk sterker dan het vuren veroorzaakt door bekende stimuli.”

Kortweg: wanneer we proberen om een routinegedrag te veranderen worden er sterke signalen in de hersenen afgegeven dat er iets niet klopt. Deze berichten trekken de aandacht van de persoon en kunnen het rationele denken gemakkelijk overmeesteren. Verandering zelf versterkt dus stress en ongemak en we hebben de neiging om de uitdagingen die deel uitmaken van het veranderen te onderschatten.

Als Professional Organizer of opruimcoach hou ik rekening met de fysiologische aard van de hersenen om op een plezierige, eenvoudige en structurele manier veranderingen tot stand te brengen. Ik gebruik daarbij het beeld van het olifantenpaadje:

Een olifantenpaadje is een niet-officieel fiets- of wandelpad dat bedoeld en onbedoeld door gebruikers van de reguliere fiets- en wandelpaden in de loop van de tijd wordt gecreëerd. Meestal ontstaat een dergelijk pad in een stuk groen, om zo een stuk van de officiële route af te kunnen snijden. De breedte en mate waarin het pad is uitgesleten is een indicatie van hoe vaak de route gebruikt wordt. Soms worden olifantenpaden na verloop van tijd geplaveid”.

Gedrag, gedachten, aannames en gewoonten zijn ingesleten patronen die heel persoonlijk zijn, zichzelf bevestigen en beginnen in de hersenen. Om gedragsveranderingen tot stand te brengen heb je ‘olifantenpaadjes’ nodig, dus paadjes van nieuw gedrag die ‘oude gewoonten’ in de hersenen vervangen. Die olifantenpaadjes moeten regelmatig gelopen worden om in te slijten zodat ze uiteindelijk het hoofdpad vervangen. Hersenen kunnen zich aanpassen aan veranderingen mits ze daarin geholpen worden door ‘nieuw’ gedrag.

Hoe maken we een ‘olifantenpaadje’ in je herenen?

·      We doen de check of je opruimen, organiseren en verduurzamen een blijvende plaats in je leven wilt geven
·      We zoeken naar jouw antwoorden omdat jij de eigenaar bent van je probleem
·      We richten ons op oplossingen in plaats van problemen
·      We gaan uit van de kleine stapjes die mogelijk zijn
·      De aandachtsdichtheid gaat naar wat er goed gaat
·      Nieuwe kennis en ervaring helpt om inzichten te verkrijgen en de aandacht gericht te houden.

Kortweg: Gerichte aandacht, Positieve bevestiging en Herhaling helpt om gedrag te veranderen.